Kerknieuws

Wandelen, maar dan anders

Vandaag gaan zo'n 47.000 wandelaars van start bij de Nijmeegse Vierdaagse. Bent u uitgeloot of wilt u iets anders dan recht toe recht aan wandelen? Denk dan eens aan de volgende initiatieven.

Labyrint lopen

De pioniersplek ‘De Schone Poort’ in Almere Poort heeft een labyrint in het Cascadepark aangelegd. Volgens pionier Pieter ter Veen ontstaan daar de meest waardevolle gesprekken. “Het labyrint staat symbool voor onze levensweg. Al lopend kun je nadenken over de wendingen in je leven en het doel van je reis. We geven er begeleiding bij zodat het gesprek richting krijgt en je verder komt.”

Kleasterkuier in Friesland

Iedere woensdagochtend om 9.30 uur organiseert de pioniersplek Nijkleaster in Jorwerd een ochtendgebed en kleaster-kuier. De wandeling bestaat uit drie delen: stilte, bezinning en verbinding.

Op pad met daklozen

Utrecht Underground biedt stadswandelingen aan over het leven op straat, verteld door (ex-)daklozen en (ex-)drugsverslaafden die dit harde leven zelf geleefd hebben en nu op professionele wijze hun talenten inzetten als betaalde stadsgids. Liever underground in Amsterdam? Dat kan ook.

Lopen voor vrede

Ter gelegenheid van zeventig jaar Wereldraad van Kerken, wordt op 23 augustus een 'Walk of Peace'  georganiseerd. De wandeling start om 13.00 uur in de Hoftuin in Amsterdam, gaat door de oostelijke binnenstad en eindigt op de Dam. Onderweg worden plekken aangedaan die herinneren aan onrecht en geweld, of aan (kerkelijke) betrokkenheid voor gerechtigheid en vrede.

Foto: Nijkleaster (Dio van Maaren)

Houdt u van wandelen? In het volgende nummer van Petrus (24 augustus) vindt u behalve de rubriek 'Rondje om de kerk', ook zeven wandeltips in heel Nederland. Neem nu een gratis abonnement en ontvang Petrus voortaan vier keer per jaar thuis!


Harmoniedenken in de kerk: mogen er ook conflicten zijn?

Er is een overkill aan harmoniedenken in de kerk, zei Sake Stoppels onlangs in een interview. Juist dát kan gedoe en onmin veroorzaken. Conflicten zijn er nu eenmaal, geef daar aandacht aan. Of staat dat haaks op de missie van de kerk?

‘Meer oude koeien uit de sloot halen’
Sake Stoppels, universitair docent praktische theologie aan de VU en wetenschappelijk beleidsmedewerker bij de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk
‘Je moet proberen om met, wat de Duitsers noemen, een Fremd-Paradigma naar de praktijk te kijken. We vinden het bijvoorbeeld prachtig om leidinggeven te zien als dienen. Maar we vergeten dat er ook altijd macht bij zit. Als je alleen kijkt naar het dienstbare, dan verhul je iets. Dat bedoel ik met dat je niet alleen via een harmoniemodel naar de kerk moet kijken, maar ook via een conflictmodel. Zo kom je vaak verborgen conflicten op het spoor. Dat heb ik zelf meegemaakt in een gemeente. Ik kreeg het gevoel dat er iets aan de hand was. Toen we gingen graven, zagen we dat er heel wat lag te rotten aan oude conflicten. Kerken moeten misschien wel meer oude koeien uit de sloot durven halen. Ik wil geen conflicten aanmoedigen, maar de vinger leggen bij een cultuur die soms is ontstaan dat conflicten er niet mogen zijn. Er gaat dan witkalk over de rottigheid, we moeten vergeven en vooral vooruitkijken. Ik vergelijk de kerk weleens met een ijsberg. Je ziet alleen het topje, maar onder water zitten de knopen, de kluwens, de verbindingen en soms conflictstof. Dus vraag ik vaak aan gemeenten wat er onder water zit. Want vernieuwingspogingen in een kerk treffen soms hetzelfde lot als de Titanic.’

‘Niet meer boven water halen dan nodig’
Leo Oosterom, heeft als interim-predikant vaak met conflicten te maken
‘Ik moet glimlachen bij wat Sake Stoppels schrijft, want ik herken het. We moeten in kerken meer kunnen leven met de werkelijkheid van het conflict. Wel moet je er met elkaar voor zorgen dat de emotionele beleving van het conflict niet alles overwoekert. Het gebeurt vaak dat na lang ontkennen een conflict wordt vastgesteld en dat dit alles omver schopt. Wij zijn de gemeente van Jezus Christus, dan kan dit toch niet! Het orthodoxe deel van de kerk kan dit vaak beter handelen want: de wereld is gebroken. Het andere deel ziet vaak het ideaalbeeld van de gemeente, als een tegenbeweging in de maatschappij met alle gebrokenheid. In de kerk van Jezus Christus moeten we lief zijn.
Waar ik wat genuanceerder over denk, is de uitspraak dat we in de kerk meer oude koeien uit de sloot zouden moeten halen. Ik vergelijk conflicten vaak met wonden die zijn geslagen. Sommige wonden kunnen in rust genezen, maar wonden die ontsteken moeten open. Je moet niet meer conflict boven water halen dan nodig is. Ik merk dat het helpt als mensen aanvaarden dat de realiteit van het conflict ons niet minder de kerk van Jezus Christus maakt, maar dat het hoort bij ons mens-zijn.’

‘Beide partijen moeten willen praten’
Petra Blijdorp-Van der Knijff, (kerkelijk) mediator
‘Ik ben het met Stoppels eens dat mensen het er vaak liever maar niet over hebben, zich willen richten op waar ze mee bezig zijn en niet achterom kijken. Terwijl het wel nodig is dat mensen hetzelfde voor ogen hebben als ze samenwerken. Als je bepaalde vooroordelen hebt omdat iemand jou in het verleden iets heeft aangedaan, belemmert je dat om een volgende stap te zetten. Dat sluimerende is juist zo gevaarlijk, daar is in het verleden veel mee stuk gemaakt. Vaak door mensen die in de kerkenraad zitten of denken dat ze het voor het zeggen hebben, zonder rekening te houden met hoe anderen denken. Dan is het belangrijk dat je altijd blijft communiceren, mensen de ruimte geeft hun mening te geven en daar ook naar luistert. Communiceren is het moeilijkste wat er is. Het proberen elkaar te begrijpen en erkenning aan de ander te geven.
De wil om iets aan een conflict te doen, is een heel moeilijk punt. Vaak wil een van de twee partijen in gesprek omdat hij of zij er niet van kan slapen. De andere partij wil er liever niet aan beginnen en wil niet in gesprek. Wat doe je dan? Dan begin je niks, en dat gebeurt veel in de kerk.’

‘Zoek elkaars diepere grond’
Wim Hendriks, gemeentebegeleider
‘Bij een conflict krijg je altijd te horen dat mensen niet snappen dat het juist in de kerk zo hoog oploopt. Ik herken die idealistische gedachte zelf ook, maar de realiteit fluit je terug. Conflicten komen voor. Wat Sake Stoppels ook zegt, zodra je twee mensen bij elkaar hebt, bestaat het ideaal al niet meer. Want je bent het niet in alles met elkaar eens.
Als begeleider pleit ik ervoor dat mensen elkaar niet vanuit schuttersputjes bestoken met standpunten, maar dat je elkaars diepere grond zoekt. Waarom willen mensen dat er meer voor de jeugd gebeurt in de kerk? Vaak is dat omdat ze zien dat hun kinderen of kleinkinderen dreigen af te haken. Als het over dat soort motieven gaat, herkennen en respecteren tegenstanders elkaar eerder dan als ze alleen op standpunten communiceren.
Ik vind het een uitdaging van het geloof om samen met anderen de liefde van Christus te ontdekken. Want ik heb de ander, die heel anders denkt dan ik, nodig om meer van Jezus te gaan zien. En dat kan ik niet vanaf mijn eilandje. Als je zo naar de ander kijkt, kan diegene je ook gaan verrassen. Wees nieuwsgierig naar wat de ander raakt.'

Tekst: Jurgen Tiekstra

Wat vindt u: vinden we harmonie in de kerk te belangrijk? Laat uw reactie hier achter!

Dit artikel komt uit het juli-/augustusnummer van woord&weg. Een gratis proefexemplaar bestellen? Mail dan naar woordenweg@protestantsekerk.nl.


Voorzitter Schuldhulpmaatje hoopt dat Micha Zondag in veel kerken aanleiding is voor een goed gesprek over arm en rijk

Op 14 oktober 2018 vindt de jaarlijkse Micha Zondag plaats. Deze keer staat het thema armoede en rijkdom centraal naar aanleiding van de Bijbeltekst: "Armen zullen altijd bij u zijn (Deut. 15:11)"

Ds. Joost Schelling uit Woerden is voorzitter van Schuldhulpmaatje Nederland. Hij vindt de komende Micha Zondag ‘een mooie aangelegenheid om in de kerk een goed gesprek te voeren over rijk en arm, wereldwijd en binnen onze eigen (kerk)muren’.

Materiaal voor Micha Zondag

Micha Nederland heeft voor deze zondag materiaal gemaakt met preekschetsen, liturgische suggesties en ideeën voor kinder- en jeugdwerk.

Ds. Schelling heeft één van de preekschetsen voor Micha Zondag geschreven. Daarin schrijft hij: “De omgang met armoede is de lakmoesproef voor de rechtvaardigheid binnen de muren van Israël. Want het realisme dat er altijd verschillen tussen arm en rijk zouden bestaan, ontslaat de ander niet van het doen van recht aan de naaste. […] Recht doen betekent dwars door die omstandigheden heen steeds de mens achter de armoede te blijven zien, die een beroep doet op onze gaven. Gaven en goedheid die ons uiteindelijk ook weer gegeven worden."

Een goed gesprek voor rijk en arm

Ds. Schelling: “Deuteronomium roept het volk op om daarom steeds gul te zijn, en geregeld de disbalans tussen arm en rijk te herstellen. In een samenleving met een steeds groter wordende ongelijkheid rond inkomen, vermogen en kansen, kan rechtvaardigheid en het goede leven alleen nog gestalte krijgen door de kloof bewust te verkleinen. Kwijtschelden van schulden, maar zeker mensen met schulden onder ogen komen, en ze echt bijstaan, zijn zo zichtbare tekenen van het koninkrijk van God. De komende Micha Zondag is een mooie aangelegenheid om in de kerk een goed gesprek te voeren over rijk en arm, wereldwijd en binnen onze eigen (kerk)muren.”

> Download hier het materiaal voor de Micha Zondag met de preekschets van ds. Joost Schelling uit Woerden


Met kinderen van school de kerk ontdekken

“Ik woon dicht bij de kerk maar ik was er nog nooit in geweest. Ik vind het hier mooi, mag ik nog eens terugkomen?” Het was de reactie van een van de kinderen, die tijdens een excursie de kerk om de hoek bezocht.

De kerk als plaats om te leren

Tijdens de vakanties lopen de kinderen met hun ouders als toerist nog wel eens een kerk binnen. Maar voor veel kinderen is de kerk om de hoek een vreemd en onbekend gebouw.

Dit kerkgebouw heeft echter de kinderen van alles te bieden. Het kan hen helpen de geschiedenis van ons land beter te begrijpen. Het leert hen over de plaats van religie in onze samenleving. Het brengt hen in aanraking met allerlei kunstvormen en het laat hen nadenken over allerlei symbolen. Kortom, het kerkgebouw om de hoek kan op allerlei manieren bijdragen aan het bereiken van kerndoelen in het basis- en voortgezet onderwijs. Dit is de reden dat veel schoolleiders en leraren, zowel uit het christelijk als uit het openbaar onderwijs, graag met hun leerlingen op excursie naar een kerk gaan.

Een rijke leeromgeving

Geloofsgemeenschappen hebben met hun kerkgebouw vanuit cultureel en burgerschapsperspectief goud in handen. In elke kerk is veel te zien: gebrandschilderde ramen, kunstwerken, symbolen, de preekstoel en een gedachtenishoek. Al is er alleen maar een liturgisch centrum, in elk kerkgebouw zijn tal mogelijkheden om de kinderen te laten verwonderen, te laten ontdekken en te ervaren. Daarom kan ieder kerkgebouw bijdragen aan de vorming van leerlingen.

Een gids vertelt

Wat doe je als er 30 kinderen bij jou in de kerk op bezoek komen? Meestal wordt er tijdens een excursie een speurtocht gedaan of geeft een gids allerlei informatie. Dit is echter niet voor alle kinderen een manier, die hen aanspreekt. Daarnaast raakt het op deze manier niet aan hun eigen leven. Kinderen doen wel kennis op over het gebouw, maar deze kennis heeft in veel gevallen niets te maken met hun eigen leven. De ervaring leert dat ze dat, wat ze op deze manier in de kerk geleerd hebben snel vergeten zijn. Maar hoe kan het dan nog meer?

Essentieel en existentieel

Het kerkgebouw biedt zoveel meer mogelijkheden. De kerk is een cultureel en vaak een historisch gebouw, maar het is ook een gebouw waar mensen God ervaren of spirituele ervaringen hebben. Hoe kun je excursie zo inrichten dat hier ook aandacht voor is?

Wiena Ridderikhof ontwierp een excursie volgens de principes van de kindertheologie. Het didactisch uitgangspunt hierbij is dat kinderen zoveel mogelijk zelf ontdekken wat essentieel is voor kerken en wat mensen (en dus ook leerlingen zelf) existentieel met kerken hebben.

Op ontdekkingstocht

Toen Wiena zelf als docent godsdienstig vormingsonderwijs een excursie naar de kerk organiseerde, deelde ze het programma in in verschillende onderdelen. Hieronder volgt een korte samenvatting van haar programma.

Laat de kinderen allemaal de kerk in komen. Geef hen even de tijd het gebouw in zich op te nemen, voordat ze in een kring gaan zitten. Ga met hen in gesprek over de vraag: “Waarom bouwen mensen kerken?” Door deze vraag denken de kinderen na over de waarde die kerken voor mensen hebben.

Laat de kinderen allemaal een ‘kijker’ uitkiezen, zoals een zaklantaarn, verrekijker, vergrootglas, kartonnen koker of fototoestel. Hiermee gaan ze letterlijk op ontdekkingstocht door de kerkzaal. De kinderen lopen in stilte door de kerkzaal en hebben hierbij de volgende opdracht meegekregen: “Kies uit wat je ziet een voorwerp dat je heel bijzonder vindt. Iets waar je langer bij stilstaat.”

Na ongeveer 10 minuten komen alle kinderen terug in de kring. Ze krijgen een klein blaadje. Hierop tekenen ze wat hen het meest aansprak of wat zij het belangrijkste vonden.

Ga aan de hand van de tekeningen met de kinderen in gesprek. Je kunt hierbij bijvoorbeeld de volgende vragen gebruiken:

  • Wat is voor jou het belangrijkst wat je hebt gezien en waarom?
  • Wat kunnen we in deze ruimte beslist niet missen of wat kunnen we juist wel missen?
  • Dit gebouw heeft veel met God te maken. Hoe en waar kun je dat volgens jou zien of ervaren?
  • Waar gaat het in deze kerk over jou of over jouw familie?

Moedig de kinderen hierbij aan om in dialoog op elkaar te reageren en elkaar ideeën, antwoorden, mogelijkheden en vragen te geven.

Wiena is enthousiast over deze manier van werken tijdens een kerkexcursie: “Door op deze manier te werken, ga je verder met de kinderen dan hen interessante weetjes meegeven. Je laat hen ontdekken welke waarde de kerk heeft. Ik zie de excursie dan ook als een missionaire kans.” Niet alleen Wiena is enthousiast. Een groepsleerkracht vertelde dat ze de excursie bijzonder gewaardeerd had. Ze leerde haar leerlingen op een heel andere manier kennen.

Meer lezen?
De excursie van Wiena is uitgebreid beschreven en gefilmd in het volgende boek: Valstar, J. , Willems, M. , Kuindersma, H. , Borre, C. , Buttner, G. (2015). God is buiten de tijd. Kindertheologisch leren kijken. Amersfoort: Kwintessens.

Met onderstaande knop kun je je aanmelden voor de nieuwsbrief van School & Kerk

1) Als je eerder kennis gemaakt hebt met Godly Play, zul je in deze vragen de verwonderingsvragen van Godly Play herkennen.

Door Wiena Ridderikhof-Boonen & Corina Nagel-Herweijer

Aanmelden nieuwsbrief School en Kerk




Hervormd Zegveld staat voor de kerk!

Heeft uw gemeente financiële steun nodig of juist geld om een vernieuwend plan uit te voeren? Wist u dat u voor beide gevallen als gemeente subsidie kunt aanvragen bij de Solidariteitskas? De hervormde gemeente Zegveld stond voor een forse renovatie van hun kerkgebouw en vroegen een bijdrage aan via deze kas. Met succes!

In het groene hart ligt het dorpje Zegveld. Het monumentale kerkgebouw midden in de kern herbergt al eeuwenlang de hervormde gemeente. Een kleine, meelevende groep mensen.

Een paar jaar geleden bleek een forse restauratie van het kerkgebouw noodzakelijk. De muren lieten vocht door en de fundering van de kerk bleek aangetast. Ventilatie en verwarming moesten worden aangepakt en de binnenzijde van de kerk zou worden teruggebracht in oorspronkelijke stijl. Een grote en ingrijpende verbouwing waarvoor een grote som geld nodig was en is. Zo´n ingrijpende restauratie biedt veel verbeteringen. ¨De kerk wordt hierdoor energiezuiniger, comfortabeler en multifunctioneler, juist ook met het oog op de toekomst. Hierdoor worden wij officieel een Groene Kerk,¨ aldus de heer Uittenbogaard van het college van kerkrentmeesters. Hoe ga je als kleine gemeente van 800 leden zo'n fors project aanpakken?

Fondsen werven
Het college van kerkrentmeesters ging voortvarend aan de slag. Nelleke Slaats van bureau 2Select werd in de arm genomen voor advies rondom de fondswerving. In een oriënterend gesprek werden met haar de plannen rondom de restauratie besproken. Een rapport van Monumentenwacht onderstreepte de noodzaak hiervan. Een commissie kerkrestauratie werd ingesteld. 

2Select deed de kerkenraad een voorstel voor alle fondswervende mogelijkheden en welke het beste pasten bij de hervormde gemeente Zegveld. De samenwerking verloopt erg succesvol. Nelleke: ¨Het samenstellen van een commissie kerkrestauratie en het op tijd beginnen met de acties zijn twee van de succesfactoren.¨

In volgende overleggen zijn de plannen verder uitgewerkt en verschillende fondswervende acties en het tijdspad hiervan besproken. Nelleke: ¨Iedereen ging aan de slag. Het college, de commissie kerkrestauratie en de kerkleden werden gevraagd om mee te werken aan het inhoud geven en samenstellen van middelen, zoals een fondswervende krant.¨

Fantastische inzet van gemeente
In een tijdsbestek van slechts enkele maanden waren krant, formulieren, banners en zelfs enveloppen klaar en werden tijdens een speciale gemeenteavond de restauratieplannen toegelicht, de rol van 2Select uitgelegd en de inzet - in menskracht en financieel - van de voltallige gemeente gevraagd. En die inzet is ronduit fantastisch te noemen. ¨Doordat gemeenteleden vanaf het begin betrokken zijn en inspraak hebben in de plannen, ontstond er een groot draagvlak voor de restauratie,¨ aldus Nelleke. Mensen gingen actief aan de slag met acties om geld te werven voor de restauratie.

¨Het gevoel in de gemeente is dat als wij het echt willen, wij dit ook met zijn allen moeten doen,¨ vertelt de heer Uittenbogaard, ¨er zijn veel giften binnengekomen en een groot aantal 5 jarige periodieke giften. Verder is er elke eerste zondag van de maand in beide diensten een derde extra collecte. En last but not least zijn ook veel gemeenteleden bereid bij de verbouwing zelf de handen uit de mouwen te steken.¨ Ook worden de komende twee jaar verschillende kleine en grote acties gehouden in de gemeente. ¨Hiermee wordt niet alleen de restauratiekas verder aangevuld, maar blijft het project ook leven in de gemeente. Met recht kunnen wij zeggen dat wij met zijn allen staan voor onze kerk.¨

Nadat de krant huis-aan-huis was verspreid, is direct de fondsenwerving onder institutionele donoren gestart. ¨Nelleke is bijzonder actief en enthousiast om landelijke fondsen achter ons restauratieproject te krijgen,¨ zegt Uittenbogaard, ¨dit is voor onze gemeente en de voortgang van het project heel belangrijk. Zonder deze grote giften zouden wij het niet redden om ons kerkgebouw te restaureren.¨

Steun via solidariteitskas
Ook klopte het college van kerkrentmeesters aan bij de commissie Steunverlening van de Protestantse Kerk, ook wel de Solidariteitskas, voor een bijdrage in de restauratiekosten. De commissie was erg te spreken over de manier van fondsenwerving door de kerkelijke gemeente Zegveld, de betrokkenheid van gemeenteleden en de rol die 2Select hierin vervult. Vooral de hoge eigen bijdrage van de gemeenteleden zelf was reden voor de commissie om ook hun steun te verlenen. Zij zien daarin een gemeente die toekomstgericht en -bestendig is.

Leren van Zegveld
Wat kunnen andere gemeenten leren van de aanpak in Zegveld? Nelleke: ¨Op tijd beginnen met de fondsenwerving, de inzet van gemeenteleden vragen, maar ook mensen ‘buiten’ de kerk die zich betrokken voelen bij de sociaal maatschappelijke functie van de kerk in hun dorp of stad. En vooral ook anders durven te denken en open staan voor vragen en reacties. En de gemeente blijven informeren over successen, maar ook als er zaken tegenzitten of anders lopen.¨

Steun via solidariteitskas
Iedere gemeente kan een aanvraag indienen voor de Solidariteitskas. De Commissie Steunverlening hanteert hiervoor eenvoudige en transparante procedures. Soms kan er heel snel een toezegging gedaan worden. Bij ingewikkelder aanvragen kan afhandeling langer duren. De Commissie Steunverlening bestaat in zijn geheel uit vrijwilligers. Dit zijn deskundige kerkleden uit het hele land. De commissie let op toekomstgerichtheid, vitaliteit en ook op de maatschappelijke omgeving waarin de gemeente kerk wil zijn. Investeringen uit de Solidariteitskas zijn altijd tijdelijk, bedoeld om een gemeente te ondersteunen op weg naar nieuwe vitaliteit.

Heeft uw gemeente een toekomstgericht idee waar geld voor nodig is? Mail het naar steunverlening@protestantsekerk.nl.


Nieuw seizoen, nieuwe energie

Het nieuwe seizoen beginnen met nieuwe kennis en inspiratie? In het najaar gaan er weer heel wat trainingen van start, voor professionals en vrijwilligers in en rond de kerk.

Wat u ook doet in de kerk, het is belangrijk om uw taak met bezieling en energie te kunnen (blijven) doen! Goede voeding hiervoor is belangrijk. Het Protestants Centrum voor Toerusting en Educatie (PCTE) biedt komend seizoen onderstaande trainingen aan, waarop u zich individueel kunt inschrijven. Zit uw training of locatie er niet bij? Informeer dan via pcte@protestantsekerk.nl naar de mogelijkheden. 

Trainingen voor vrijwilligers

Training

Startdatum

Werkweek voor Liturgie en Kerkmuziek

17 juli, Hoeven

Kerkrentmeester

9 september, Beverwijk
8 oktober, Woerden
15 oktober, Waalwijk
8 november, Heerlen

Diaconaat

27 september, Alblasserdam

Leiden van uitvaarten door gemeenteleden (8 dagdelen)

29 september, Haarlem
29 september, Driebergen

Jeugdambtsdragers

3 oktober, provincie Utrecht
oktober, omgeving Tiel

Pastoraal gesprek - nieuwe blended training

oktober, Dordrecht
oktober, Dieren

Nieuwe ambtsdragers - nieuwe blended training

oktober, Wieringen
oktober, Gouda
oktober, Veluwe

Scriba

31 oktober, Leeuwarden
17 november, provincie Utrecht

Landelijk Examen Kerkmuziek

3 november, Houten

Pastoraat oude stijl

11 september, Bleiswijk

 

Trainingen voor professionals

Training

Startdatum

Homiletische en liturgische vorming (9 dagdelen)

5 september, Doorn

Training voor Mentoren (10 dagdelen)

18 september, Doorn

Presentatie voor voorgangers (5 dagdelen)

1 oktober, Doorn

De gemeente als gezin

2 oktober, Doorn

20180702%20Gemeente%20als%20gezin.jpg

 

Trainingen voor professionals en vrijwilligers in en rond de kerk

Training

Startdatum

Meditatie

17 september, Doorn

Meditatie en de geestelijke weg

23 oktober, Doorn

Zorg voor de ziel

11 februari 2019, Arnhem

Begeleiding van meditatie

12 februari 2019, Doorn


Elke week een Bijbeltekst

Enkele jonge gezinnen uit onze gemeente begonnen drie jaar geleden met het wekelijks memoriseren van een Bijbeltekst. Het verlangen om kinderen jong vertrouwd te maken met de Bijbel was de aanleiding. Spontaan ontstond in korte tijd een project waaraan naast jongeren ook veel ouderen wilden meedoen. Momenteel zijn er ongeveer 300 deelnemers, van wie ongeveer de helft kinderen.

Memoriseren

De opzet is eenvoudig. Als coördinator van het project zoek ik bijbelteksten uit, beheer ik het deelnemersbestand en houd ik per mail contact met de deelnemers. Bij voorkeur kies ik wat kortere teksten die een aspect van de bijbelse boodschap kernachtig samenvatten; ik houd daarbij rekening met het kerkelijk jaar. Deelnemers ontvangen voor elke week een tekstkaart. Nieuwe deelnemers ontvangen tips over hoe ze het memoriseren kunnen aanpakken met kinderen. Enkele jongeren uit de gemeente zijn betrokken bij de vormgeving van de kaartjes en het beheren van een facebookpagina (www.facebook.com/WekelijkseBijbeltekst) waarmee we wekelijks 200 tot 400 mensen bereiken. De weekteksten staan ook op de zondagse nieuwsbrief, zodat alle kerkgangers er kennis van kunnen nemen. Best fijn, want de tekst wordt nogal eens aangehaald tijdens de kerkdienst. Sinds 1 januari 2018 reiken we een bij de weektekst passend psalmvers aan. Uit een eerste peiling blijkt dat verschillende gezinnen de uitdaging aangaan om het lied dagelijks te zingen met de kinderen.

Zegen

Het project voorziet in een behoefte. Geert en Fennie Prophitius met hun vier kinderen, in de leeftijd van twee tot acht jaar, doen vanaf het begin mee. Fennie vertelt: ‘We vinden het belangrijk dat onze kinderen vertrouwd raken met de Bijbel. Wat je als kind leert, vergeet je niet snel. Nu is de Bijbel op allerlei manieren beschikbaar; zelfs op onze smartphone. Maar er kan een tijd komen dat dat anders is. Dan is het belangrijk dat onze kinderen  Bijbelwoorden in hun geheugen hebben. Als onze kinderen in de kerk een tekst horen die ze hebben geleerd, zeggen ze zachtjes tegen me: “Die ken ik, mam,” dat vind ik zo mooi!’

Fennie raadt anderen aan ook mee te doen. Niet alleen omdat het leerzaam is voor de kinderen; ook voor haarzelf is het verrijkend om teksten te leren, en: ‘Het is elke zondagavond weer een uitdaging om de nieuwe weektekst aan de kinderen uit te leggen.’ Bij volwassenen zonder jonge kinderen komt de tekst vaak ter sprake tijdens de gezamenlijke maaltijd of onder de koffie. Een mevrouw vertelde me dat Bijbellezen voor haar soms te intensief is. Nu kiest ze ervoor in zo’n periode alleen met de weektekst bezig te zijn. Ze ervaart daar zegen op: het Woord komt weer binnen en geeft haar hoop en kracht.

Auteur: Betty Krooneman van de Hervormde gemeente Elburg. Dit artikel komt uit De Waarheidsvriend (12 april 2018)

 


Hoe leg je contact met een VO-school?

“Geachte directeur van het het Bekius College. Wij willen ons graag even voorstellen. We zijn van de Protestantse gemeente Beekburg en willen dit najaar graag op jullie school enkele lessen verzorgen over het christelijke geloof....

...Daarnaast willen willen we alle leerlingen uitnodigen voor een speciale viering rond dit thema en de docent Godsdienst bijpraten. We hebben begrepen dat hij wat moeite heeft met het vormgeven van de christelijke identiteit. Zullen we zo spoedig mogelijk een afspraak maken?”

Bovenstaande fictieve mail van een kerk aan een VO school laat zien waar de obstakels liggen in de ontmoeting tussen kerk en (VO) school. In een workshop op de Netwerkdag Kerk en School  hebben we geoefend in hoe het wel kan. Uit de verschillende pitches van kerk aan scholen werden drie zaken duidelijk.

Handelingsverlegenheid

Welk beeld heb ik als kerk van de school? Veel kerken hebben vaak het idee dat een school “geseculariseerd” is of het “niet meer weet”. Natuurlijk bestaat er zoiets als handelingsverlegenheid onder docenten. Het is immers in deze tijd niet eenvoudig om er te zijn voor alle leerlingen en te werken met een zeer divers personeelsbestand. Maar een gemiddelde predikant zou net zo snel handelingsverlegen zijn op een VO school.

Kijk daarom goed naar het type school. Is het een traditie-school waarin er een redelijk duidelijke visie is op de christelijke traditie waarin men staat? Is het een diversiteits-school waarin allerlei religies een plek hebben of is het een zingevings-school waarin er vanuit algemene termen wordt gezorgt naar een gesprek over identiteit? Ga er in alle gevallen vanuit dat de school heel veel ervaring heeft in het vormgeven van de identiteit. Daarin kunnen ze best ondersteuning gebruiken, maar altijd vanuit een relatie van gelijkwaardigheid.

Ontmoeting

Met wie wil ik contact? Het is goed om te bedenken of je een ontmoeting wil hebben? Daarbij zijn er ruwweg drie mogelijkheden: de rector, de sectie godsdienst of de commissie identiteit.

Bij het contact met de rector moet je je realiseren dat dit niet de persoon is die alles gaat organiseren. De rector zal draagvlak moeten hebben/maken voor een idee. Hij/zij staat wat verder af van de onderwijspraktijk en dat heeft wel eens nadelen.

Bij de sectie godsdienst kan de reactie teleurstellend zijn. De sectie kan reageren met de opmerking dat zij het vak godsdienst geven en daarmee niet automatisch en alleen de trekker zijn van de identiteit van de school. Dat ligt nogal eens gevoelig op een school. De sectie godsdienst geeft een lastig vak, een vak met meestal maar één uur op de lessentabel en dat betekent dat een leraar godsdienst 25 verschillende klassen per week ziet. Daarmee heb je je handjes wel vol, zeker ook omdat veel leerlingen een negatief beeld van geloof in het algemeen hebben. Dat laatste verschilt natuurlijk sterk per school, staat de school in Amsterdam of in Bunschoten?

Tenslotte de commissie identiteit. Daar ben je al gauw aan het goede adres, maar het risico zit hier ook weer in het draagvlak. Helaas behoren de leden van de commissie identiteit op veel veel christelijke scholen tot de minderheid die actief met de identiteit bezig is.

Sluit aan bij de planning 

Hoe zit het met de planning op een school? Wees je bewust van de planning op een school en sluit als dat kan aan bij het curriculum van de school. Doe wat ze toch al moesten doen en neem ze werk uit handen. En ook: wees er op tijd bij, een school plant een jaar vooruit.

Om wanhopig van te worden? Natuurlijk niet. In feite zitten de scholen te springen om goede initiatieven!


Door: Ir. Klaas de Waard, lid College van Bestuur Johannes Fontanus College in Barneveld

Op de hoogte blijven van nieuws en verhalen over de samenwerking tussen school en kerk? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief School en Kerk.

Aanmelden nieuwsbrief School en Kerk

 

 


Samenwerken met scholen doe je zo

Veel kerken verlangen naar een goede samenwerking met scholen, maar hoe doe je dat? Iedere school loopt tegen dilemma’s aan. Voor de kerk ligt hier een mooie taak.

We verdelen de scholen onder in drie typen (traditiescholen, diversiteitsscholen en zingevingsscholen) en laten zien hoe de kerk kan helpen.

Stuur een kaartje

Traditiescholen hebben te maken met een diversiteit aan opvattingen en uitingen. Leerkrachten, ouders en leerlingen kun je onderverdelen in een orthodoxe hoek en een liberaal/vrijzinnige hoek. Ook het omgaan met een groeiende groep niet-christelijke ouders en leerlingen is lastig.

Taak voor de kerk:

  • Ondersteun en inspireer het team en de schoolleider: bied een inspiratieavond aan, of stuur een bemoedigend kaartje.
  • Laat de predikant een belangrijke rol spelen tijdens de vieringen op school.
  • Via de leerlingen zijn er verschillende kerken betrokken bij de school. Zorg voor een goede afstemming met die verschillende kerken. Samen bereik je meer!

Bemoedigen en bidden

Het vormgeven van de basistaken, bijvoorbeeld leren lezen, is een uitdaging voor diversiteitsscholen. Veel hebben te maken met achterstandsleerlingen. De culturele en levensbeschouwelijke diversiteit brengt vraagstukken met zich mee. De verhouding tussen het christendom en de islam speelt hier een grote rol.

Taak voor de kerk:

  • Bied concrete hulp aan bij sociale, maatschappelijke activiteiten. Houd in het contact met de school rekening andere partijen. Een goed contact met bijvoorbeeld de Imam is belangrijk, ook vanwege de voorbeeldfunctie die daar vanuit gaat.
  • Bemoedig christelijke schoolleiders, leerkrachten en gezinnen die zich als christen soms alleen voelen. Bid voor hen.

Kinderclubs en kerstvieringen

Ook zingevingsscholen hebben te maken met een groeiende groep niet-christelijke leerkrachten, ouders en leerlingen. Een specifieke uitdaging hierin is dat niet-christelijke ouders de geloofsopvoeding geheel bij de school neerleggen. Christelijke leerkrachten ervaren dat vaak als druk.

Taak voor de kerk:

  • Houd een laagdrempelige avond over het christelijk geloof, zowel voor ouders als voor leerkrachten.
  • Ondersteun in het vormgeven van bijvoorbeeld kerstvieringen.
  • Bied (via de school) een kinderclub aan.

Bron: Bertram-Troost, G. D., Kom, C. , Avest, I. ter & Miedema , S. (2012). Typen van protestants-christelijk basisonderwijs in een seculiere tijd. Schoolleiders aan het woord over de eigenheid van hun school. Woerden, Nederland: Besturenraad.


Op de hoogte blijven van nieuws en verhalen over de samenwerking tussen school en kerk? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief School en Kerk.

Aanmelden nieuwsbrief School en Kerk


Kerk na de bel: een rol in het naschoolse aanbod

Schooltijden veranderen: door een continurooster zijn leerlingen al vroeg uit. Er is behoefte aan opvang. Steeds meer scholen bieden daarom activiteiten na schooltijd aan. Scholen worden zo meer een leefgemeenschap met ruimte voor talentontwikkeling. Muziekscholen, natuurorganisaties en bijvoorbeeld kunstenaars verzorgen workshops. De kerk mist hier nog een belangrijke rol.

Wat kan de kerk doen?

Zoek via de betrokken ouders of leerkrachten contact met de school of de BSO organisatie. Bouw vervolgens aan een persoonlijk contact met het team en de directie. Lukt dit niet? Zoek het dan op bestuursniveau.

Wees zichtbaar

Organiseer koffieochtenden, ondersteun het team, wees betrokken bij vieringen en bied ondersteuning bij rouw. Dat zorgt voor een vertrouwensband. Kom vervolgens met een duidelijk aanbod van naschoolse activiteiten:

  • Werk samen als kerken en kom met een gezamenlijk aanbod
  • Houd activiteiten als catechese ‘s middags zodat dat niet meer in de avond hoeft
  • Bang dat het imago van de kerk afschrikt? Zet activiteiten op met andere verenigingen, zoals een buurtvereniging.
  • Vraag scholen bij te dragen in de financiën. Scholen willen graag een goed naschools aanbod, dus werken graag mee.

Wees origineel

Denk niet alleen aan bestaande activiteiten van de kerk. Er zijn ook andere voorbeelden bekend:

  • repair café (ontwikkeling technische vaardigheden)
  • schooltuintjes (natuur in de praktijk)
  • spelletjes met senioren (mooi voorbeeld tussen school en kerk)

Op de hoogte blijven van nieuws en verhalen over de samenwerking tussen school en kerk? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief School en Kerk.

Aanmelden nieuwsbrief School en Kerk


Nieuws! > Kerknieuws / Nieuws / Agenda / Verbinding

Zoeken

Diensten!

Kerk aan Kerkplein te GrijpskerkOp zondag 22 juli beginnen we om 09:30 in de kerk aan het Kerkplein te Grijpskerk, waar dhr. D. Kruyt uit Leek hoopt voor te gaan. Thema: zomerdienst/zomervakantie


Overzicht kerkdiensten.

Laat de Bijbel spreken

Omzien naar elkaar

Noaberschap: uw ogen en oren zijn nodig! Laat via ons meldpunt weten wie extra aandacht en zorg nodig heeft.

backtotop